STRESZCZENIE
Historia kosmetyków i przemysłu kosmetycznego stanowi interesujący obszar badań, który wskazuje z jednej strony na ewolucję ludzkich potrzeb, z drugiej na postęp technologii. Paradoksalnie, podobnie jak w wielu innych sektorach przemysłu, jednym z momentów najmocniej przyspieszających rozwój i zmieniających jego kierunek są okresy wojen.
Celem pracy była analiza surowców kosmetycznych stosowanych w polskich kosmetykach w latach 1900-1939, ocena praktyk substytucji stosowanych w okresach wojennych niedoborów oraz prześledzenie zmian w zaleceniach dotyczących higieny i bezpieczeństwa.
Polska należy do czołowych producentów kosmetyków w Europie, a rozwój produkcji przemysłowej w tej branży wyraźnie ewoluował na przestrzeni lat. Choć współczesne kosmetyki znacznie różnią się od stosowanych w pierwszej połowie
XX wieku, to wiele z nich inspirowanych jest przedwojennymi recepturami.
Słowa kluczowe: historia kosmetyki, przedwojenna kosmetyka, surowce kosmetyczne, surowce naturalne, przemysł kosmetyczny
Cosmetic raw materials in pre-war Polish cosmetics
ABSTRACT
The history of cosmetics and the cosmetics industry is an intriguing area of research, highlighting both the evolution of human needs and technological advancements. Paradoxically, as in many other industries, one of the factors that most strongly accelerates development and changes its direction is periods of war.
This study aimed to analyze the cosmetic raw materials used in Polish cosmetics between 1900 and 1939, to assess the substitution practices used during wartime shortages, and to trace changes in hygiene and safety recommendations.
Poland is one of the leading cosmetics manufacturers in Europe, and industrial production in this sector has clearly evolved over the years. Although modern cosmetics differ significantly from those used in the first half of the 20th century, many of them are inspired by pre-war recipes.
Keywords: history of cosmetics, pre-war cosmetics, cosmetic raw materials, natural raw materials, cosmetic industry
Adrianna Dzidek (1,2), Kamila Skrzyniarz (3), Anna Piotrowska (2)
1. Szkoła Doktorska Nauk o Kulturze Fizycznej
Akademia Kultury Fizycznej im. Bronisława Czecha w Krakowie
Al. Jana Pawła II 78
31-571 Kraków, Polska
T: +48 12 68 311 54
E: adrianna.dzidek@awf.krakow.pl
2. Zakład Chemii i Biochemii
Instytut Nauk Podstawowych
Wydział Rehabilitacji Ruchowej
Akademia Kultury Fizycznej im. Bronisława Czecha w Krakowie
Al. Jana Pawła II 78
31-571 Kraków, Polska
3. Studenckie Koło Naukowe przy Zakładzie Chemii i Biochemii
Instytut Nauk Podstawowych
Wydział Rehabilitacji Ruchowej
Akademia Kultury Fizycznej im. Bronisława Czecha w Krakowie
Al. Jana Pawła II 78
31-571 Kraków, Polska
Pełna wersja artykułu: Kosmetologia Estetyczna. 2025;14(6):63-69
Artykuł ukazał się w Aesthetic Cosmetology and Medicine. 2025;14(6):309-315
Sposób cytowania: Dzidek A, Skrzyniarz K, Piotrowska A. Surowce kosmetyczne w przedwojennych polskich kosmetykach. Aesth Cosmetol Med. 2025;14(6):309-315. https://doi.org/10.52336/acm.2025.044
Inne wydania KE oraz ACM w wersji drukowanej lub cyfrowej dostępne w sklepie KE
Kosmetologię Estetyczną kupisz również w sieci Empik
